Dlaczego wzrok psuje się w pomieszczeniach: winna jest nie tylko odległość od ekranu

Prawie połowa z nas do 2050 roku będzie nosić okulary. Myśleliśmy, że to wina samych ekranów, ale prawda okazuje się znacznie bardziej złożona i... ciemniejsza. Okazuje się, że jeden nawyk, który pielęgnujemy w naszych mieszkaniach, powoli osłabia nasz wzrok.

To nie tylko światło niebieskie

Większość Polaków spędza wieczory przy zgaszonym górnym świetle, wpatrując się w smartfony lub czytając książki przy małej lampce nocnej. To błąd, za który płacimy zdrowiem. Badacze z SUNY College of Optometry odkryli, że problemem nie jest tylko to, *na co* patrzymy, ale to, ile światła dociera do wnętrza naszego oka podczas pracy z bliska.

W mojej analizie najnowszych badań uderzył mnie jeden fakt: nasze źrenice zachowują się inaczej, gdy jesteśmy na zewnątrz, a inaczej w czterech ścianach. Oto co dzieje się z Twoim wzrokiem w tej chwili:

• Priorytet ostrości: Gdy skupiasz wzrok na tekście, Twoja źrenica zwęża się, by "wyostrzyć" obraz, podobnie jak przysłona w aparacie.
• Deficyt światła: W pomieszczeniach światła jest znacznie mniej niż na zewnątrz. Zwężona źrenica odcina go jeszcze więcej.
• Osłabienie siatkówki: Chroniczny brak stymulacji siatkówki światłem powoduje, że gałka oczna wydłuża się, co prowadzi bezpośrednio do krótkowzroczności.

Pułapka "bliskiej pracy"

Naukowcy zauważyli, że osoby z krótkowzrocznością mają oczy, które niemal automatycznie "zbiegają się" do środka jeszcze zanim zaczną czytać. To tworzy błędne koło. Ale jest coś jeszcze, co wielu z nas ignoruje – kontrast ma większe znaczenie niż jasność. Jeśli czytasz ciemny tekst na bardzo jasnym tle w słabo oświetlonym pokoju, fundujesz swoim oczom prawdziwy maraton wytrzymałościowy.

Jak oszukać biologię?

Nie musisz wyrzucać telefonu, ale możesz zmienić otoczenie. W Polsce, zwłaszcza w okresie jesienno-zimowym, cierpimy na chroniczny brak naturalnego światła. By ratować wzrok, warto wdrożyć prosty plan:

1. Zasada 20-20-20: Co 20 minut spójrz na obiekt oddalony o 6 metrów przez 20 sekund. To rozluźnia mięśnie oka.
2. Doświetlaj pokój: Nigdy nie używaj smartfona w całkowitej ciemności – włącz chociaż delikatne źródło światła rozproszonego.
3. Uciekaj na zewnątrz: Nawet krótki spacer w pochmurny dzień daje Twoim oczom więcej niezbędnego światła niż najsilniejsza biurkowa lampa LED.

A teraz szczerze: ile godzin dziennie spędzasz w pomieszczeniach, patrząc na przedmioty znajdujące się blisko Twojej twarzy? Czy zauważyłeś, że Twój wzrok pogarsza się szybciej, gdy pracujesz w domu?