Większość z nas nie zastanawia się nad tym, jakie zwierzęta przychodzą na świat. Jednak w świecie nauki trwa debata nad tym, czy całkowite wymazanie niektórych gatunków z powierzchni Ziemi nie byłoby dla nas zbawienne. Mowa tu o stworzeniach, których istnienie kojarzy się wyłącznie z bólem i cierpieniem.
Choć media często piszą o walce z komarami przenoszącymi malarię, to eksperci wskazują na innego, znacznie mniej „medialnego”, ale groźniejszego przeciwnika. Już wkrótce to właśnie on może zostać oficjalnie wytypowany jako pierwszy cel nowatorskiego mechanizmu „napędu genowego” (ang. gene drive), który ma na celu uśpienie zdolności rozrodczych całego gatunku.
Czym jest drapieżnik, o którym wolisz nie wiedzieć
Kevin Esvelt, biolog z MIT, stawia na Cochliomyia hominivorax, szerzej znaną jako screwworm – muchę z rodziny plujkowatych. Dla większości hodowców zwierząt w obu Amerykach to prawdziwa plaga, budząca większą grozę niż jakiekolwiek inne owady.
Dlaczego ten insekt jest tak przerażający? Przypatrzmy się jego „metodzie pracy”:
- Samica składa jaja w ranach ssaków, a nawet ptaków.
- Wylęgnięte larwy nie czekają na obumarłe tkanki – one żywią się żywym organizmem.
- Dążą coraz głębiej do wnętrza ciała żywiciela, powodując ogromny ból i poważne uszkodzenia.
- Jeśli larwy nie zostaną usunięte w porę, śmierć gospodarza jest praktycznie pewna.
Jak działa „napęd genowy”
Dotychczasowe metody walki, takie jak sterylizacja owadów promieniowaniem, były drogie i wymagały ciągłego wypuszczania milionów wysterylizowanych osobników. To studnia bez dna, której nie da się utrzymać w skali całego kontynentu.
Nowa technologia, czyli napęd genowy, działa zupełnie inaczej. To „samonapędzająca się” modyfikacja genetyczna, która wbudowuje się w DNA owada w taki sposób, że niemal całe potomstwo dziedziczy sterylną cechę. Wystarczy wypuścić zaledwie ułamek populacji, a geny „zła” rozprzestrzenią się same, doprowadzając do wygaszenia populacji w naturalny sposób.
Czy to bezpieczne dla środowiska?
Wielu z Was zapyta: czy nie zrujnujemy ekosystemu? To całkiem słuszne pytanie, ale naukowcy mają już na nie empiryczną odpowiedź. W latach 60. XX wieku Ameryka Północna skutecznie wyeliminowała te muchy ze swojego obszaru. Ekosystem nie odnotował żadnego załamania – po prostu przestał produkować ten konkretny rodzaj cierpienia.
Co więcej, naukowcy rozważają metodę „zamrażania” zapasów genetycznych gatunku. Jeśli w przyszłości okazałoby się, że coś poszło nie tak (co jest mało prawdopodobne), technologia pozwala na odtworzenie gatunku w kontrolowanych warunkach.
Dobra rada dla ciekawskich: jeśli chcecie śledzić postępy w badaniach nad tym, jak technologia zmienia rolnictwo, warto obserwować projekty typu GUARDIAN. To nie jest już science-fiction – to realny wyścig, który może zmienić życie milionów zwierząt i ludzi.
Czy uważasz, że człowiek ma moralne prawo do decydowania o całkowitym wyginięciu szkodliwego gatunku? A może powinniśmy zaingerować jeszcze głębiej, by zwalczyć wszystko, co zagraża zdrowiu człowieka i zwierząt? Czekam na Wasze opinie w komentarzach poniżej.
